ΘΑΝΟΣ ΑΣΚΗΤΗΣ – ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

στις

Μετά από συζητήσεις πολλών χρόνων το Υπουργείο Παιδείας αποφάσισε να εισάγει το μάθημα της Σεξουαλικής Αγωγής κάνοντας την αρχή από τα Δημοτικά Σχολεία. Ο γνωστός ψυχίατρος Θάνος Ασκητής, που ανέλαβε να ετοιμάσει τα βιβλία για τους μαθητές και για τους δασκάλους που θα διδάξουν το μάθημα, μας μιλάει αποκλειστικά για το εγχείρημά του.

ΘΑΝΟΣ ΑΣΚΗΤΗΣ
Με μια ματιά

• Ο Θάνος Ασκητής είναι πτυχιούχος της Ιατρικής Σχολής Αθηνών, έχει ειδικευθεί στην Νευρολογία και την Ψυχιατρική με διδακτορική διατριβή στον τομέα της Κοινωνικής Ψυχιατρικής και εξειδίκευση –στις ΗΠΑ- στην ανθρώπινη σεξουαλική συμπεριφορά και στις σεξουαλικές δυσλειτουργίες.
• Το 1986, ίδρυσε μαζί με τους συνεργάτες του το πρώτο Σεξουαλικό Ινστιτούτο στη χώρα μας, οργάνωσε τρία συμπόσια με θέμα τη σεξουαλική ζωή των Ελλήνων και έδωσε εκατοντάδες ομιλίες και διαλέξεις σε όλη την Ελλάδα. Στον τομέα της κοινωνικής έρευνας αναπτύσσει μελέτη σε δέκα πόλεις της χώρας μας με θέμα «Η συμπεριφορά του γάμου στις τοπικές κοινωνίες».
• Μίλησε ανοικτά για το σεξ και από το 1987 δημοσίευσε πλούσια αρθρογραφία σε εφημερίδες και περιοδικά και παρουσίασε επιτυχημένες εκπομπές στην κρατική και την ιδιωτική τηλεόραση.
• Το 2000 εξελέγη βουλευτής στη Β’ Περιφέρεια της Αθήνας αλλά παραιτήθηκε το 2003 λόγω του άρθρου 57 του Συντάγματος που διαχωρίζει το επάγγελμα από το βουλευτικό αξίωμα .
• Είναι Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Αγωγής Ψυχικής και Σεξουαλικής Υγείας, Διευθυντής του Ινστιτούτου Ψυχικής και Σεξουαλικής Υγείας και του Ανδρολογικού Ιατρείου. Εκπαιδεύει με συνεχή προγράμματα επιστημονικούς φορείς και θεραπευτές Ψυχικής και Σεξουαλικής Υγείας και έχει εκδώσει τα βιβλία «Σεξ, ο Μύθος, τα Προβλήματα και η Προσέγγιση του Σήμερα», «Η Σεξουαλική Αφύπνιση της Εφηβείας» και πρόσφατα το βιβλίο «Γονείς και Παιδί – Απαντήσεις σε κρίσιμα ερωτήματα»
• Ζει στην Αθήνα, είναι παντρεμένος και έχει δύο παιδιά.

Οκτώ βιβλία, που προορίζονται για τη διδασκαλία της σεξουαλικής αγωγής στα δημοτικά σχολεία, ετοιμάζονται αυτή την περίοδο από τον γνωστό ψυχίατρο Θάνο Ασκητή, που ανέλαβε τη συγγραφή τους μαζί με την ομάδα των συνεργατών του, μετά από σχετικό διαγωνισμό που προκήρυξε το Υπουργείο Παιδίας. Το μάθημα προβλέπεται να ενταχθεί στο σχολικό πρόγραμμα το νωρίτερο από την επόμενη χρονιά. Τα βιβλία-εγχειρίδια, που θα είναι έτοιμα μέχρι το τέλος του χρόνου, περιέχουν τις Θεματικές «Ψυχική Υγεία – Διαπροσωπικές Σχέσεις» και «Σεξουαλική Αγωγή – Διαφυλικές Σχέσεις». Οι δύο θεματικές αναπτύσσονται με διαφορετικό τρόπο αφενός για τις ηλικιακές ομάδες των παιδιών από 6-8 ετών και 8-10 ετών, και αφετέρου για τους δασκάλους και τους γονείς των παιδιών. «Ο στόχος μας είναι να περάσουμε στο παιδί δύο βασικά κριτήρια, από τη μια πλευρά την ψυχική του ταυτότητα και από την άλλη τη σεξουαλική εικόνα για τον εαυτό του» μας είπε ο Θάνος Ασκητής σε αποκλειστική του συνέντευξη στον Ταχυδρόμο. Οι βασικοί συγγραφείς των βιβλίων είναι πέντε ενώ επίσης έχουν συνεργαστεί δύο εκπαιδευτικοί, που είναι υπεύθυνοι για το λεξιλόγιο των βιβλίων, δύο σχολικοί σύμβουλοι ενώ υπεύθυνος για την τελική επιμέλεια της ύλης θα είναι ένας εκπρόσωπος του Υπουργείου Παιδείας.
Την εικονογράφηση, που αποτελεί σημαντικό μέρος της όλης προσπάθειας, είναι ο γνωστός σκιτσογράφος Σπύρος Ορνεράκης. Σκοπός των δημιουργών της σειράς των βιβλίων είναι να μεταδώσουν όλη τη σημαντική γνώση στα παιδιά κυρίως με σκίτσα αφού ειδικά τα πρώτα χρόνια της ζωής τους είναι δύσκολο να κατανοήσουν με λόγια τα βασικά νοήματα. «Δια μέσου των σκίτσων, όμως,» μας είπε ο Θάνος Ασκητής «το παιδί είναι πιο εύκολο να επικοινωνήσει με το σώμα του, με τη μοναδικότητά του, να καταλάβει ο ίδιος τι είναι, αγόρι ή κορίτσι, να δει τις διαφορές που έχει το σώμα του και να αντλήσει τα πρώτα μηνύματα επικοινωνίας, αναγνώρισης και σωματικής ταυτότητας.»

Αρκετοί γονείς διατυπώνουν την ανησυχία ότι ένα τέτοιο μάθημα θα μπορούσε να γεννήσει πρώιμες σεξουαλικές ανησυχίες στα παιδιά. Ποια είναι η γνώμη σας;
Αυτός ακριβώς ήταν και ο λόγος που το μάθημα δεν είχε εισαχθεί μέχρι τώρα στα σχολεία. Η Πολιτεία όπως και η Κοινωνία στην πλειοψηφία της το φοβόταν, όμως η σεξουαλική αγωγή δεν έχει καμμία σχέση με την σεξουαλική ζωή του παιδιού, πράγμα που θα ήταν, βεβαίως, αδιανόητο και το Υπουργείο Παιδείας αρχίζει επιτέλους να το καταλαβαίνει. Σεξουαλική αγωγή δεν σημαίνει ότι το παιδί θα μάθει να κάνει έρωτα. Αντίθετα η σεξουαλική αγωγή θα του δώσει αυτοπεποίηθηση και αυτοσεβασμό. Στην Αμερική, σε Πολιτείες που το πρόγραμμα σεξουαλικής αγωγής έχει ήδη μπει σε σχολεία, οι άνθρωποι σέβονται πολύ περισσότερο τον εαυτό τους, έχουν καλύτερη σεξουαλική ζωή και λιγώτερα ψυχικά προβλήματα, όπως αποδεικνύουν σχετικές μελέτες που έχουν γίνει. Από την άλλη πλευρά, οι γονείς εκδηλώνουν ανοικτά πλέον την ανάγκη τους να μάθουν για τη σεξουαλικότητα του παιδιού τους, η οποία υπάρχει από την ώρα που γεννιέται. Για μένα αυτό έγινε ακόμη περισσότερο σαφές από το Μάιο, που κυκλοφόρησε το βιβλίο μου «Γονείς και Παιδί» που αναφέρεται σε αυτή την ηλικία από 0-12 ετών και κάνει τρομερές πωλήσεις. Είναι τραγικό να πιστεύουμε ότι το παιδί αφυπνίζεται στην εφηβεία. Σεξουαλικά οργανώνεται στην εφηβεία, η σεξουαλικότητά του όμως ξεκινάει από την ημέρα της γέννησής του. Και είναι πολύ σημαντικό για το γονιό να τη γνωρίσει, να την καταλάβει και να τη διαχειριστεί ώστε να αποφευχθούν λάθη τα οποία δημιουργούν προβλήματα στην ψυχική υγεία του παιδιού.
Οι σύγχρονοι γονείς δηλαδή χρειάζονται κάτι σαν οδηγίες χρήσεως ….
Ακριβώς. Ξέρετε ο γονιός φοβάται το σεξ. Ειδικά όταν αναφέρεται στο παιδί του αισθάνεται ότι είναι τόσο ανοργάνωτος, αμήχανος, φοβικός και αρνητικός, που η συμπεριφορά του μπορεί να γίνει ακραία. Είτε δεν γνωρίζει και τα αρνείται όλα είτε δημιουργεί στο παιδί τεράστια προβλήματα με τιμωρίες, προσβολές ή αποφυγές. Θεωρώ, λοιπόν, ότι τα βιβλία που ετοιμάζουμε, αποτελούν μια καινοτόμο προσπάθεια του Υπουργείου Παιδείας για να ξεπεράσουμε επιτέλους τα ταμπού, τις δυσκολίες και τους φόβους για την πιο σημαντική περίοδο της ανθρώπινης ζωής που είναι τα δώδεκα πρώτα χρόνια, όταν το παιδί χτίζει στην κυριολεξία τον εαυτό του και τις σχέσεις του με το περιβάλλον του. Η εφηβεία είναι το οργανόγραμμα, το θεμέλιο όμως είναι η παιδική ηλικία.
Σε ποια ηλικία αρχίζουν να ρωτάνε τα παιδιά;
Γύρω στα 5-6 χρόνια ζωής. Αυτή είναι η πρόσφορη ηλικία για το παιδί κατ’ αρχήν γιαυτό που λέμε ταυτοποίηση φύλου. Σήμερα το παιδί δέχεται φοβερά ερεθίσματα από την τηλεόραση, τα περιοδικά, από τους φίλους του, τις σχολικές ομάδες και τις παρέες του. Ας μην ξεχνάτε ότι το παιδί σήμερα στα 6 χρόνια μπαίνει στην μεγάλη κοινωνία, πάει στο σχολείο, φεύγει από το προστατευμένο περιβάλλον. Αντλεί μια φοβερή μηνυματική ερωτισμού, το παιδί το ίδιο, άλλωστε, έχει ερωτισμό …
Όλα αυτά τα μηνύματα που δέχεται το παιδί μήπως το κάνουν να «ωριμάσει» πιο νωρίς;
Ναι και γιαυτό το παιδί πρέπει να ξέρει. Όμως προσέξτε δεν ωριμάζει η σεξουαλική μας ζωή, ωριμάζει ο ρόλος μας. Πρέπει να ξεφύγουμε από το τι είναι σεξουαλική ζωή, τι είναι σεξουαλικότητα και τι είναι σεξουαλικός ρόλος. Από τη γέννηση και μετά ο άνθρωπος περνάει τρεις μεγάλες φάσεις. Το πρώτο κυρίαρχο πράγμα είναι το σεξ, όμως με αυτό ορίζεται το φύλο και όχι η ερωτική πράξη. Η ταυτοποίηση του φύλου είναι η πρώτη περίοδος της παιδικής ηλικίας. Το παιδί στα δώδεκα χρόνια του ξέρει πολύ καλά τι είναι αγόρι και τι είναι κορίτσι και η περιέργειά του είναι πολύ μεγάλη σ’αυτή την ηλικία. Στον καθρέφτη που υπάρχει στο παιδικό δωμάτιο το παιδί ψάχνει το σώμα του, αρχίζουν οι πρώτες ηδονιστικές αναζητήσεις του και αυνανίζεται όχι όμως συνειδητά όπως ο έφηβος που έχει οργανωμένες φαντασιώσεις, αλλά ψάχνοντας, συνειδητοποιεί σημεία που του ευχαριστούν τη σκέψη. Όταν ο γονιός ανακαλύπτει, φοβάται, ντρέπεται, μπορεί ακόμη και να αγωνιά ότι το παιδί του ξυπνάει πιο γρήγορα, αυτό, όμως, είναι μεγάλο λάθος αφού τα παιδιά καταφεύγουν στην σωματική αναζήτηση της ηδονής απλά, από περιέργεια. Είναι λοιπόν απαραίτητο σε αυτή την ηλικία να δώσεις στο παιδί να καταλάβει ποιο είναι το σώμα του, να μάθει για τα γεννητικά του όργανα, για τα χαρακτηριστικά του φύλου του, για τη διαφορετικότητά του από το άλλο φύλο, κλπ. Ετσι συνειδητοποιεί καλύτερα τον εαυτό του, μαθαίνει το σώμα του, δεν το φοβάται και δεν έχει τη λαθεμένη αντίληψη που μπορεί να του περάσει ένα πορνοπεριοδικό ή πορνοταινίες που βλέπουν σήμερα τα παιδιά. Οταν λοιπόν το παιδί γνωρίσει την εικόνα του και την κατανοήσει, κερδίζει την πρώτη μεγάλη σχέση με τον εαυτό του.
Ο ρόλος λοιπόν των γονέων είναι καθοριστικός σ’αυτή τη φάση κατ’ αρχάς.
Καθοριστικότατος. Σε κάθε μας βήμα προς το παιδί ο γονιός πρέπει να είναι δίπλα μας και αλοίμονο αν πούμε ότι αυτό το θέμα δεν τον αφορά. Γιαυτό το λόγο τα σχολικά βιβλία περιέχουν κομμάτια και για το γονιό΄ υπάρχει δηλάδή μια σχέση διασύνδεσης του γονιού με το δάσκαλο, με πρωταγωνιστή το παιδί. Το δεύτερο σημαντικό στοιχείο τους είναι οι αναφορές στην ψυχική υγεία. Όταν ακούνε τον όρο αυτό, οι άνθρωποι σκέφτονται αμέσως κάποιον που μπορεί να γίνει ψυχωσικός, νευρωσικός, φοβικός, ή να έχει άγχος. Λάθος! Κατ’ αρχάς πρέπει να μάθουμε να μιλάμε με τη φυσιολογία και με το υγιές, να μην αρχίζουμε με το παθολογικό. Εμείς δεν φοβόμαστε την παθολογία της ψυχικής υγείας, ενισχύουμε, όμως, την φυσιολογία της ψυχικής υγείας και θέλουμε να μάθει το παιδί να αγαπάει τον εαυτό του, να επικοινωνεί με το περιβάλλον του και να αναπτύσσει σχέση εμπιστοσύνης με τους άλλους γύρω του. Να μην είναι ένα παιδί φοβικό, αρνητικό ή βίαιο γιατί έχει πάρει από το σπίτι του ένα τέτοιο μήνυμα.
Πως θα διδαχθεί αυτό το μάθημα;
Ο τρόπος της διδασκαλίας έρχεται σε δεύτερο στάδιο. Θέλω να πιστεύω ότι το Υπουργείο Παιδείας θα μας καλέσει να εκπαιδεύσουμε το εκπαιδευτικό προσωπικό. Μακάρι να υπήρχαν ψυχολόγοι στα σχολεία – το Υπουργείο, όμως, επιμένει σε μια λαθεμένη αντίληψη ότι πρέπει να είναι οι δάσκαλοι, που θα το διδάξουν. Εμείς προτείναμε να γίνει μια επιλογή ανάμεσα σε αυτούς που θα έχουν πραγματικά τα προσόντα, την προσωπικότητα, τη δομή και τη διάθεση να γίνουν εκπαιδευτές υγείας γιατί μιλάμε για ψυχική υγεία, σεξουαλική υγεία αλλά και άλλες θεματικές υγείας. Αυτοί λοιπόν οι δάσκαλοι, που καλό θα είναι να έχουν και όι ίδιοι παιδιά για να υπάρχει προσωπικό ενδιαφέρον, είναι απαραίτητο κατά τη γνώμη μας να εκπαιδευτούν σε ένα εννιάμηνο πρόγραμμα που περιλαμβάνει σεμινάρια διαφόρων κύκλων και βιωματικά προγράμματα τη σχέση με τον εαυτό τους. Ο δάσκαλος θα πρέπει επίσης να είναι ικανός να διδάξει θέματα που μπορούν να κάνουν κάποια παιδιά πιο προχωρημένα να παρεκτραπούν και να προκαλέσουν και να έχει την ικανότητα να κρατήσει την ισορροπία μέσα στην τάξη, να μην δημιουργήσει φυγές ή ανατροπές που είναι το μεγάλο πρόβλημα σε αυτά τα τόσο ευαίσθητα θέματα, που αφορούν την ψυχική και την σεξουαλική υγεία. Στη συνέχεια σχκοπός μας είναι να φέρουμε και το γονιό στο σχολείο.
Υπάρχει κάποιο μοντέλο ανάλογο στο εξωτερικό;
Ναι ακολουθούμε ένα γαλλικό πρόγραμμα σύμφωνα με το οποίο ο γονιός -ένας από τους δύο- πηγαίνει υποχρεωτικά στο σχολείο μια φορά το μήνα. Το πρόγραμμα, που είχα την ευκαιρία να το δω στη Γαλλία όταν ήμουν βουλευτής, εφαρμόζεται εδώ και πέντε χρόνια με τεράστια επιτυχία. Προσωπικά, θεωρώ ότι ως γονείς σ’αυτή την κοινωνία, που ζούμε, δεν μπορούμε να είμαστε ούτε θεατές ούτε παρατηρητές που αρνούμαστε το ρόλο μας. Πρέπει να είμαστε πρωταγωνιστές και στο σχολείο που πηγαίνει το παιδί μας είμαστε και εμείς εγγεγραμμένοι. Ο ένας από τους δύο γονείς μπορεί να συμμετέχει ενεργά σε κύκλους σεμιναριακούς όπου με την εποπτεία του σχολείου και των φορέων των γονέων να αναπτύσσονται αυτά τα θέματα μια φορά το μήνα ως προγράμματα παιδείας.
Με αυτό τον τρόπο, λοιπόν, οι γονείς μπορούν να φιάξουν και ένα φράγμα αντίστασης στην ανεπεξέργαστη πληροφορία που έρχεται από την τηλεόραση, το ιντερνετ κλπ
Ακριβώς, και αυτή η αντίσταση αποτελεί μεγάλη ανάγκη σήμερα γιατί μας απειλούν πάρα πολλοί κίνδυνοι για τους οποίους η πολιτεία επισήμως έχει άγνοια. Όλα αυτά όμως θα μπουν μέσα στην εικόνα του προγράμματος. Πιστεύω, ακόμη ότι θα εξομαλύνουμε και τη σχέση των γονιών μεταξύ τους. Ξέρετε σήμερα υπάρχουν πολλοί γονείς που δεν έχουν καθόλου καλές σχέσεις μεταξύ τους, ζουν καταναγκαστικά στο ρόλο του γάμου και νιώθουν υποχρεωμένοι να υπηρετούν ένα παιδί, με το οποίο δεν επικοινωνούν, πράγμα που δημιουργεί ένα αρνητικό κλίμα! Νομίζω ότι αυτό αν το πετύχουμε και είναι θέμα πολιτείας και μιας γενικώτερης στάσης και υποστήριξης «γονιέ είσαι εδώ, έχεις ρόλο και συμμετέχεις» τότε πιστεύω ότι θα πετύχουμε πολλά πράγματα.

Το όφελος της σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης
Η Συμβουλευτική Γραμμή Σεξουαλικής υγείας της Ελληνικής Εταιρείας Αγωγής Ψυχικής και Σεξουαλικής Υγείας, σε 2250 τηλεφωνήματα γονέων, έθεσε το ερώτημα αν πιστεύουν ότι η σεξουαλική διαπαιδαγώγηση θα φέρει όφελος στην ψυχοσυναισθηματική εξέλιξη των παιδιών τους, απάντησαν ως εξής:
• Το 90% των γονέων πιστεύει ότι το μάθημα της σεξουαλικής αγωγής θα έχει επιτυχία γιατί οι ίδιοι οι γονείς εκφράζουν την σημαντική δυσκολία που έχουν να διαχειριστούν αυτό το θέμα και να απαντήσουν στις ερωτήσεις των παιδιών τους.
• Το 60% πιστεύει ότι πρέπει να αρχίζει από το δημοτικό, γιατί από αυτή την ηλικία το παιδί αντιλαμβάνεται το ρόλο του μέσα στην ομάδα και του δημιουργούνται απορίες, με συνέπεια να διαμορφώνει λάθος συμπεριφορές.
• Το 25% πιστεύει ότι πρέπει να αρχίζει από το νηπιαγωγείο γιατί θεωρούν ότι το παιδί αρχίζει να επικοινωνεί με τα παιχνίδια και τις εικόνες του, έχοντας ανάγκη να καταλάβει περισσότερο το φύλο του.
• Το 71% των δασκάλων είναι υπέρ της σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης μέσα από διάφορα μαθήματα.
• Το 65% των καθηγητών πιστεύουν ότι η σεξουαλική διαπαιδαγώγηση πρέπει να είναι ξεχωριστό μάθημα.

Δημοσιεύτηκε στον Ταχυδρόμο

Advertisements

2 Σχόλια Προσθέστε το δικό σας

  1. Ο/Η Αλέξης λέει:

    Να ρωτήσω κάτι;

    για την ομοφυλοφυλία θα λένε τίποτα μέσα η θα το αντιμετωπίζουνε οι έλληνες στην επαρχία σαν πανούκλα και χολέρα;
    θα συνεχίζει η Ελλάδα να αντιμετωπίζει τους γκέι, τις λεσβίες, τους μπάπι και τους τράνς σαν πολίτες 6ης κατηγορίας;

    Στην επαρχία θα αλλάξει καθόλου ο κόσμος;

    θα επέμβει και εδώ η εκκλησία, θα την αφήσετε;

    μπορείτε να μου απαντήσετε;

  2. Ο/Η kikitri λέει:

    Τι να σας πω; Δεν είμαι αρμόδια να απαντήσω στις ερωτήσεις σας, αν θέλετε πάντως να επικοινωνήσετε με τον κύριο Ασκητή θα τον βρείτε στο
    http://www.askitis.gr, e-mail: institute@askitis.gr

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s