Φωτεινή Μπαξεβάνη – η θεατρική Λωξάνδρα

στις

Ηθοποιός και μουσικός, ερμηνεύει τη θεατρική Λωξάντρα και παράλληλα υπογράφει τη μουσική επιμέλεια της εξαιρετικά επιτυχημένης παράστασης του ΚΘΒΕ

Είναι αριστούχος της Δραματικής Σχολής του Εθνικού Θεάτρου, σπούδασε μουσική στο Εθνικό Ωδείο και στο Ωδείο Φ.Νάκας (πιάνο, ανώτερα θεωρητικά, κλασικό τραγούδι, σύνθεση για το θέατρο και τον κινηματογράφο) και από το 1992 έως σήμερα έχει συμμετάσχει σε περισσότερες από 40 θεατρικές παραστάσεις ως ηθοποιός, συνθέτης, σκηνοθέτης και βοηθός γνωστών συνθετών και σκηνοθετών. Φέτος μεταμορφώνεται σε Λωξάνδρα και μας ταξιδεύει στην Κωνσταντινούπολη του 19ου αιώνα.

 Μια γυναίκα εποχής

Εξήντα πέντε χιλιάδες -πολύ συγκινημένοι- θεατές παρακολούθησαν ήδη στη Θεσσαλονίκη την παράσταση «Λωξάνδρα»του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος, η οποία -ακολουθώντας την αντίθετη από ότι συνήθως, πορεία- κατεβαίνει τώρα στην Αθήνα για δεκαέξι  παραστάσεις στο «Θέατρον» του Κέντρου Πολιτισμού «Ελληνικός Κόσμος».

Κεντρικό πρόσωπο, η πληθωρική «κοκόνα» από το βιβλίο της Μαρίας Ιορδανίδου  την οποία ερμηνεύει με μεγάλη επιτυχία η Φωτεινή Μπαξεβάνη μια εξ ίσου πληθωρική προσωπικότητα. 

«Είναι μια ταπεινή σημαντική γιατί δεν έχει ενοχλήσει ποτέ ενώ μοιράζει το ταλέντο της σε πολύ ωραία πράγματα εδώ και χρόνια, πολύ πιο δυνατά από αυτές που ενοχλούν. Για μένα αυτό είναι το μεγάλο ατού της» λέει για την Φωτεινή Μπαξεβάνη ο Σταμάτης Κραουνάκης που την χαρακτηρίζει  «πληθωρική αναγεννησιακή καλλιτέχνη αφού όπως στην Αναγέννηση που οι καλλιτέχνες δεν κάνανε μόνο ένα πράγμα, εκτός από πολύ καλή ηθοποιός  είναι και πολύ καλή μουσικός.  Θα έλεγα ότι ανήκει σ΄αυτή την κατηγορία των πολύ-καλλιτεχνών, μοιάζουμε σ’αυτό, είμαστε πολύ-χώροι.»

ΧΑΡΜΟΛΥΠΗ.  Πράγματι  η Φωτεινή Μπαξεβάνη,  την οποία γνωρίσαμε ως ηθοποιό στα έργα «Χοντροί άντρες με φούστες» , «Μια μέρα τον Οκτώβρη» (ήταν η κυρία Ζατφώ), «Τουρκαρέ» (η κυρία Τουρκαρέ) αλλά και από τις τηλεοπτικές εμφανίσεις της όπως στα «Εγκλήματα» (ήταν η φίλη της Κατερίνας Κωνσταντίνου), έχει επίσης γράψει τη μουσική για παραστάσεις όπως το «Έβδομο ρούχο» της Ευγενίας Φακίνου που ανέβηκε στο θέατρο Κυκλάδων σε σκηνοθεσία του Δημήτρη Μαυρίκιου και οι «8 γυναίκες» του Ρομπέρ Τομά, που σκηνοθέτησε ο Νίκος Καραθάνος  ενώ το σκηνοθετικό της ντεμπούτο το έκανε στη Νέα Υόρκη με το έργο «Prime Numbers».

Εχει ιδρύσει επίσης την δισκογραφική εταιρία «faosmusic» με σκοπό να δημιουργήσει μια μουσική βιβλιοθήκη που θα περιλαμβάνει όλη την ιστορία της πρωτότυπης μουσικής που έχει γραφτεί για το θέατρο και τον κινηματογράφο στην Ελλάδα, όπως και ελληνικής κλασικής μουσικής και jazz. Η προσπάθεια προς το παρόν έχει διακοπεί εξ αιτίας οικονομικών δυσκολιών, υπάρχει όμως πάντα η φιλοδοξία να συνεχιστεί.

Όταν έκανε τα πρώτα της βήματα αυτό που την απασχολούσε κυρίως ήταν μέσα από ποιους δρόμους θα μπορούσε να εκφραστεί. Στην πορεία συνειδητοποίησε ότι αυτό που είχε σημασία τελικά ήταν τι ακριβώς επιθυμούσε να εκφράσει, πράγμα στο οποίο δίνει διέξοδο ως μουσικός και ηθοποιός ταυτόχρονα.

Για τη Φωτεινή Μπαξεβάνη άλλωστε όλα όσα κάνει κάθε φορά δεν είναι απλά μια δουλειά αλλά ένας τρόπος ζωής και μια ανάγκη διαρκούς μάθησης. Εχει δουλέψει και στην παραγωγή, ως ηχολήπτρια στον κινηματογράφο, βοηθός σκηνοθέτη και σκηνοθέτης, «όλα αυτά είναι σαν συγκοινωνούντα δοχεία, από το ένα μαθαίνω για το άλλο, είναι μια εξέλιξη που σου ανοίγει τους ορίζοντες» δηλώνει.

 Και μετά τη Λωξάνδρα τι; Το καλοκαίρι θα την απολαύσουμε μαζί με άλλους σημαντικούς καλλιτέχνες στα «Μικρά Διονύσια» μια παράσταση – γιορτή που θα δοθεί στο αρχαίο θέατρο της Επιδαύρου για τα πενήντα χρόνια λειτουργίας του βορειοελλαδίτικου θεάτρου και όπως ελπίζουν οι συντελεστές του «θα δώσει μεγάλη χαρά σ’αυτή τη δύσκολη ώρα». 

 Χαρά και συγκίνηση, όμως, μοιράζει απλόχερα και η θεατρική Λωξάνδρα. Ο ρόλος αυτός μάλιστα ήταν καθοριστικός για την ηθοποιό.  «Τις εστί πλούσιος; ο εν τω ολίγω αναπαυόμενος» είναι το μότο της Λωξάνδρας και αυτή η φράση της «για μένα ήταν ένα χαστούκι που μου άλλαξε τη ζωή αφού προηγουμένως ένιωθα σα να είχα χάσει την ισορροπία μου και να είχα γείρει κάπως» παραδέχεται η Φωτεινή Μπαξεβάνη:

«Η τόσο πληθωρική Λωξάνδρα με ξανάφερε στη θέση μου. Υπάρχει πολλή θλίψη γύρω μας και όλοι έχουμε χαθεί λίγο πολύ. Τώρα όμως νιώθω σταθερή, δυνατή, αισιόδοξη όπως και όλος ο θίασος.» Το ίδιο ακριβώς άλλωστε λένε και οι θεατές μετά την παράσταση.

Φεύγουν με το χαμόγελο στα χείλη και ταυτόχρονα είναι βουρκωμένοι γιατί συγκινούνται πάρα πολύ, αφού στη διάρκεια του έργου νοσταλγούν, επαναπροσδιορίζουν τα θέλω τους και την ουσία της ζωής, που σε τελευταία ανάλυση υπάρχει δίπλα μας αλλά μπορεί και να μην τη βλέπουμε.

Η Λωξάνδρα διδάσκει τις βασικές αρχές και τις αλήθειες της ζωής γιαυτό συγκλονίζει όλους τους ανθρώπους ανεξαρτήτως ηλικίας,  γνώσεων ή καταγωγής. Δεν αφορά μόνο όσους έχουν καταγωγή από την Πόλη ή την Μικρά Ασία.

Κρύβει μέσα της μια τεράστια λαϊκή σοφία και ταυτόχρονα μεγάλη δύναμη, έχει απλότητα -όχι απλοϊκότητα- που σπάει κόκκαλα,  μια αφέλεια όχι όμως όπως την εννοούμε σήμερα. Για εκείνη σημασία έχει ο άνθρωπος και η σχέση της μαζί του.

Λέει, π.χ. «εγώ εαυτό δεν έχω, ο εαυτός ο δικός μου οι άνθρωποί μου είναι» και όλο αυτό το ζει μέσα από την οικογένειά της. Ποιος Ελληνας δεν έχει στο περιβάλλον του μια Λωξάνδρα; 

 ΧΡΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΡΩΜΑΤΑ. Για τη Φωτεινή Μπαξεβάνη ένας τέτοιος άνθρωπος ήταν ο παππούς της. Μαγείρευε κι εκείνος μερακλίδικα «γιατί το φαγητό θέλει φροντίδα» και το πρόσφερε απλόχερα στους δικούς του, το μοιραζόταν μαζί τους γύρω από το τραπέζι.

Καταγόταν από το Μπογάζκιοϊ -στην Ανατολική Θράκη 40 χιλιόμετρα από Πόλη- όπου οι πρόγονοί του είχανε μπαξέδες και καλλιεργούσαν ζαρζαβατικά. Από κει άλλωστε τους βγήκε και το παρατσούκλι -το μπαξεβάν είναι τούρκικη λέξη- που έμεινε τελικά ως όνομα της οικογένειας. Μετά την ανταλλαγή πληθυσμών βρεθήκανε στο Φιλώτα κοντά στη Φλώρινα και στη συνέχεια κατέβηκαν στην Παλλήνη Αττικής.

Εκεί ο  Κωνσταντινουπολίτης παππούς παντρεύτηκε την Βορειο-ηπειρώτισσα  γιαγιά «από μικρή μου λέγανε εσύ είσαι παιδί δύο χαμένων πατρίδων» θυμάται η ηθοποιός που μεγάλωσε μέσα σε μια μεγάλη οικογένεια με τα γλέντια της, τις λύπες και τις χαρές της όπως ακριβώς και η οικογένεια της Λωξάνδρας στην Πόλη. Ετσι όταν ήρθε η πρόταση για το ρόλο τη δέχτηκε με μεγάλη χαρά. Τον είχε άλλωστε μέσα της.

 Έπεσε αμέσως με τα μούτρα στο διάβασμα. Έψαξε εξαντλητικά μαζί με τον σκηνοθέτη Σωτήρη Χατζάκη και τους υπόλοιπους συντελεστές οτιδήποτε είχε σχέση με την την ιστορία, τις γεύσεις, τις μυρωδιές, τα αρώματα, τα χρώματα, τις μουσικές για να αναβιώσουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο το κλίμα της εποχής στην οποία αναφέρεται η Μαρία Ιορδανίδου, συγγραφέας της Λωξάντρας.

Πριν να πεθάνει άλλωστε ο παππούς της είχε κάνει ένα ταξίδι (το 2004) στην Πόλη, πήγε βρήκε και το χωριό του και έγραψε τα πάντα σε βίντεο για να του τα δείξει αφού εκείνος δεν μπορούσε να πάει. Έτσι είχε μια πρόσφατη εικόνα της Πόλης, την αφουγκράστηκε καλά και κράτησε την αίσθηση, σαν να τα είχε ζήσει όλα η ίδια.

Όλα λοιπόν κυλάνε ομαλά στην παράσταση ακόμα και η προφορά της. Δεν χρειάστηκε καν να ακούσει  Κωνσταντινουπολίτες, για να τους μιμηθεί, ήταν λες και ανάβλυσε από μέσα  της την κατάλληλη στιγμή. 

Δημοσιεύτηκε στα Νέα.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s